dwarna1

Posted in Uncategorized

Il-Klabb Letterarju tal-Iskola Santa Monica, Birkirkara

Is-Siwi tal-Letteratura, kitba ta’ Sa Oriana Spiteri

Mis-suġġetti kollha, l-istudju tal-letteratura dejjem qanqal il-mistoqsija tal-għaliex miċ-ċokon aħna nistudjaw il-letteratura. Hi sewwasew il-kelma ‘nistudjaw’ li tħawwadna għax ngħid għalija nħoss li l-letteratura hi qabelxejn esperjenza ħajja.

Bħala għalliema tal-letteratura Maltija, dejjem infittex li nagħti lill-istudenti tagħlima li tmur lil hinn mill-eżami miktub. Dan għaliex nemmen li l-letteratura tgħallem dwar il-ħajja mingħajr ma timponi, tħaffer fil-fond tal-umanità biex tiskopri l-ġdid filwaqt li ma titbiegħed qatt minn dak li kien minn dejjem. Il-letteratura tlaqqagħna ma’ dinjiet ġodda ta’ esperjenza filwaqt li tqanqal mistoqsijiet dwar il-ħajja nnifisha.

Għalhekk is-siwi tal-letteratura fil-klassi hu akbar minn dak li wieħed jimmaġina. L-ewwel nett letteratura ta’ pajjiż żgħir bħal Malta tagħti lill-istudenti xhieda ta’ identità nazzjonali. It-tieni nett il-letteratura hi t-tisrif tal-ħajja fi kliem u b’hekk l-esperjenza ta’ kittieb tista’ tkun l-esperjenza tagħna tal-bieraħ, tal-lum jew ta’ għada. B’hekk il-letteratura tlaqqagħna magħna nfusna u tisboq kull żmien. Barra minn hekk, permezz tal-letteratura l-istudenti jistgħu jifhmu kwadru usa’ ta’ suġġetti differenti bħalma huma l-arti, il-ħiliet komunikattivi, il-filosofija, ir-reliġjon, l-istudji soċjali, il-ġeografija u x-xjenzi fost l-oħrajn.
Però l-akbar siwi li nara fit-tagħlim tal-letteratura hu li l-istudenti jitgħallmu jaħsbu aktar. Il-letteratura tisfida l-ħsieb speċjalment bil-lingwa figurattiva. Din tal-aħħar, b’mod speċjali permezz tal-metafora, tgħin l-iżvilupp tal-ħsieb għax tagħti dawl ġdid, tfehimna rabta li tolqotna sewwasew għax tkun l-ewwel darba li ltqajna magħha.

Jekk wieħed jorbot il-letteratura mal-karta tal-eżami biss, ikun qed jitlef minjiera ta’ tagħlim. U hawn fejn jidħol il-klabb letterarju tal-Iskola Santa Monica. Il-ħsieb warajh kien li joffri opportunità ta’ kreattività u tagħlim għal dawk l-istudenti li jieħdu gost jiktbu u jiskopru l-kitbiet ta’ oħrajn. L-għanijiet ewlenin tal-klabb kienu biex l-istudenti:
• Itejbu l-ħiliet komunikattivi tagħhom.
• Jesponu t-talenti tagħhom u fl-istess waqt japprezzaw it-talent ta’ ħaddieħor.
• Jitgħallmu f’ambjent ta’ gost u parteċipazzjoni.
• Jitħarrġu aktar fit-taħdit fil-pubbliku.
• Jitħarrġu f’ġeneri differenti ta’ kitba.
• Jiltaqgħu ma’ awturi differenti.
• Jiddiskutu xogħlijiet varji li jolqtu lilhom.
• Jagħrfu l-kitba bħala forma ta’ espressjoni artistika.
• Jagħrfu s-siwi tal-letteratura.

Dawn l-għanijiet intlaħqu permezz ta’ attivitajiet varji li inkludew:
• Apprezzament ta’ kitbiet tal-istudenti stess.
• Diskussjoni fuq siltiet varji.
• Ħarsa lejn xogħlijiet letterarji kontemporanji.
• Distinzjoni bejn il-ġeneri tal-kitba.
• Kompetizzjonijiet tal-kitba.
• Diskussjoni fuq realtajiet ġodda: (eż: l-ebooks u l-kotba tradizzjonali; siti letterarji Maltin eċċ.)
• Awturi Maltin.
• Taħriġ fis-sengħa tal-kitba.
• Reċensjoni ta’ ktieb.

Ikolli ngħid li l-esperjenza tiegħi fi ħdan il-klabb letterarju kienet ukoll waħda li għanietni bħala għalliema. Għalija l-letteratura hi rivelazzjoni ġdida però nistqarr li lil hinn minn dan, l-istudenti tagħna u l-entużjażmu tagħhom kienu l-akbar rivelazzjoni. B’hekk se nagħlaq bi wħud mill-ħajki li kitbu xi studenti waqt waħda mil-laqgħat tal-klabb. Nistidinkom tkunu miftuħin għal interpretazzjoni wiesgħa sabiex anki l-letteratura ta’ dawn iż-żgħażagħ tkun esperjenza għalina lkoll.

Kull individwu
għandu personalità
eżami wieħed.
Kelly Scerri De Carlo

Il-pjanu antik
li hemm fid-dar tan-nanna
melodiji sbieħ.
Michela Agius

Il-baħar kien kalm.
Meta jien mort quddiemu
qamet tempesta.
Michela Faye Bugeja

Fil-ħemda tal-lejl,
il-kokka attenta tkun.
Hi seqer fuqek.
Hayley Asciak

L-imħabba qisha
żewġt ifriefet itiru.
Dejjem magħqudin.
Nicole Borg

Posted in Uncategorized | Leave a comment

Poeżiji ta’ Julianne Marie Vella mill-Iskola St Joseph, Tas-Sliema

Il-Belt Valletta

Il-Belt Valletta
Il-belt kapitali,
Knejjes u katidrali,
Il-Bank Ċentrali,
Togħġbok bħali?

Funtani u monumenti,
Belt dominanti,
Mżejna bl-arti,
Tagħna d-djamanti.

Il-Parlament u l-Qorti,
Il-Knisja tal-Griegi,
Il-Bereġ u l-Monti,
Sant’Iermu l-Forti.

Palazzi u mużewijiet,
Żewġ portijiet,
Il-fortifikazzjonijiet,
Xhieda taż-żminijiet.

Maħbubha minn kulħadd,
Il-Kavallieri bnewha,
Kwieta nhar ta’ Ħadd,
Ħafna gawdewha.

Wirt storiku dinji,
Ħaqqha kull tifħir,
Bil-ġonna u t-teatri,
Tagħna teżor kbir.

Għawdex

Iż-Żebbug, ix-Xagħra u n-Nadur,
Marsalforn u s-Salvatur,
Ta’ sikwit inżur,
Fil-vaganzi żgur,
Immur bil-vapur.

Gżira żgħira,
Iċ-Ċittadella kbira,
Fiha x’tammira,
Għawdxija l-ftira,
Ta’ Kalipso l-gżira.

Tal-Ġgantija l-għeġubijiet,
Misteri u mistoqsijiet,
Mnissġa fiż-żminijiet,
It-tliet għoljiet,
Bizzilla, ħasira u moħriet.

Kburin l-Għawdxin,
Iħobbuha l-Maltin,
Igawduha l-barranin,
F’jiem xitwin,
F’dawk sajfin.

Kwieta u ħelwa,
Bil-kuluri u l-fwieħa,
Lilha nħobbha,
Mit-tfulija sax-xjuħija,
Sabiħa bħall-poeżija.

Il-furbani tal-passat,
Minn tieqa ġol-blat,
Fil-Mediterran raw djamant,
Fix-xita u fir-ragħad,
Ġenna tal-art.

Il-Ħin

Tikk Tokk Tikk Tokk

Iwassalna fil-futur,
L-arloġġ dejjem idur,
Hu mkien ma jmur.

Tikk Tokk Tikk Tokk

Jgħaddi għal kulħadd,
Ma jistenna lil ħadd,
Mit-Tnejn sal-Ħadd.

Tikk Tokk Tikk Tokk

L-idejn il-minutieri,
Arloġġi fil-kampnari,
Issa dawk diġitali.

Tikk Tokk Tikk Tokk

Fil-ħemda tal-lejl,
Tisma’ biss,
Il-ħin għaddej.

Tikk Tokk Tikk Tokk

Il-Kompjuter

Il-ġenituri jużawh ix-xogħol
Jiena u oħti nużawh ukoll,
Kultant nilagħbu logħba
U naqraw xi storja.

Tajjeb biex nikkomunikaw
U xi bolla niffrankaw,
Neħduh kullimkien
U nqattgħu l-ħin flimkien.

Żgħira d-dinja
Jgħaqqad il-familja
Niffrankaw il-ħin
Bla ma jagħmilna għażżenin.

Parti minn ħajjitna
Niċċaqalqu għal saħħitna,
Infittxu l-informazzjoni
Nużaw l-imaġinazzjoni.

Il-kompjuter importanti
Jagħmel il-ħajja interessanti,
Li tkun taf sabiħ
Nibżgħu ghalih.

Niġbru fuqu t-tifrikiet
Bħal xi mawra man-nanniet,
Nieħdu xi ritratti
Daqqa ċari u daqqa matti.

Il-kompjuter għandu l-memorja
Jirrakkontalna xi storja,
Jew jaqralna xi poezija
Bih tassew kburija.

Il-kompjuter magna
Ġieli jħoss is-sħana
Issibu fid-dar magħna
Kif ukoll issibu l-iskola tagħna.

Jitkellem jisma’ u jaqra
Jaf jaħseb jirraġuna
Intelliġenza artifiċjali
Għalija sabiħa u speċjali.

Biż-żero u bil-wieħed
Għaqqad bla ma fired
Xejn ma baqa’ kif kien !!!

Ir-Rebbiegħa

L-istagun favorit tiegħi,
Għeluq snini fir-rebbiegħa,
Kulħadd jifraħ miegħi,
Nieħu gost biha.

Xemx u kuluri,
Tan-natura xbieha,
Jiftħu l-fjuri,
Nara l-ħajja fiha.

Tintemm in-nagħsa,
Jqumu l-annimali,
Il-fjura tgħolli rasha,
Jorħos il-qarabagħli.

Żmien qaddis,
Ta’ talb u tifħir,
Id-Duluri bin-narċis,
Jasal l-Għid il-Kbir.

Joqorbu l-eżamijiet,
Immur sal-bajja,
Nderri mill-ħsibijiet,
Nieħu l-ħajja.

Bla kowt u barnuża,
Tiġini l-muża,
Ir-raħħal fir-razzett,
Niggosta l-farfett.

L-Għalliema tas-Sitt Sena

L-għalliema tiegħi Ms Bernadette,
Sabiħa bħall-farfett,
Tistinka favur l-ambjent,
Għaliha quddiem nett.

Għalliema għaqlija,
Bieżla u ferriħija,
Iżżomm id-dixxiplina,
Flimkien taf tmexxina.

Sabiħa minn barra,
Kif ukoll minn gewwa,
Jitbissmu għajnejha,
Meta nharsu lejha.

Magħna tlaħħaq kollha,
Bi tbissima fuq fommha,
Pulita u edukata,
Eżatta u ddedikata.

Lili tafni sewwa,
Għalliema tassew brava,
It-tieni familja tagħha,
Kuntenti ħafna magħha.

L-ambjent tħobbu tassew,
L-affarijiet kollha jiswew,
Tħeġġiġna nirriċiklaw,
Kollox napprezzaw.

Posted in Uncategorized